นวนิยายที่ใช้ตัวละครเอกเดินเรื่องในขนบการประพันธ์ไทย มักใช้ชื่อเรื่องเป็นชื่อตัวละครเอก
นับตั้งแต่วรรณคดีไทยนิทานจักร ๆ วงศ์ ๆ  เช่น   สังข์ทอง   พิกุลทอง   โกมินทร์   ขนบดังกล่าว
สืบทอดมาถึงนวนิยายจำนวนมาก เช่น   หมูแดง  ดาวพระศุกร์ ซึ่งนับเรื่องแล้วมีจำนวนมากมาย
รวมถึงเรื่อง   ‘มุกเหลี่ยมเพชร’  ที่กำลังสร้างความฮือฮาอยู่ในจอโทรทัศน์

   ข่าวเรื่อง ‘กระบือบาล’ จะลงจอเป็นละครโทรทัศน์โปรแกรมหน้าช่อง 7 สี ทำให้แลเห็นปรากฏการณ์บางอย่าง
ขึ้นในสังคมไทย ระยะนี้ละครโทรทัศน์ของช่อง 7 และช่อง 3 มุ่งไปเสนอภาพของผู้คนในชนบทมากขึ้น ชวนให้แล
เลยไปถึงนัยบางอย่างที่ซ่อนอยู่ภายใต้  ปรากฏการณ์นี้    ‘กระบือบาล’   ผลงานประพันธ์ของ   ‘ดำรงค์ อารีกุล’
นักประพันธ์แนวอารมณ์ขันและเสียดสีระดับต้น ๆ ของประเทศ

   เรื่องราวของชาวอีสาน    มักปรากฏในเรื่องเล่าร่วมสมัยน้อยมาก   ส่วนใหญ่แล้วจะนำเสนอผ่านเรื่องสั้นและกวีนิพนธ์ 
ส่วนที่เป็นนวนิยายมักจะเป็นงาเขียนของชาวอีสานด้วยกันเอง  ซึ่งมีชีวิตผูกพันอยู่กับท้องถิ่นอีสาน และเนื้อหาส่วนใหญ่
ก็มุ่งเน้นให้เห็นถึงวิถีชีวิตในชนบทอีสานมากกว่าจะชี้ให้เห็นถึงการเลื่อนไหลแปรเปลี่ยนของสังคมอีสานซึ่งเปลี่ยนแปลง
ไปมากชนิดหน้ามือเป็นหลังมือเลยทีเดียว

   คำว่า    ‘มาร’ เป็นศัพท์ทางพุทธศาสนา ซึ่งต่อมาได้นำมาใช้กันอย่างแพร่หลาย จนกลายเป็นคำเปรียบเปรยถึงสิ่งที่อยู่
ตรงกันข้าม    โดยมีความร้ายกาจ     และพลังอำนาจบางอย่างแฝงอยู่    ซึ่งทำให้เกิดผลร้ายไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง ดังเช่น
สำนวนที่กล่าวว่า ‘มารผจญ’ ซึ่งเริ่มจากเรื่องราวในพุทธประวัติ แต่ต่อมาได้นำมาใช้ในชีวิตประจำวัน 

      ‘รอยไหม’ นวนิยายจากปลายปากกาของ ‘พงศกร’ ได้รับการสร้างเป็นละครโทรทัศน์ ทำให้จินตนาการ
ปรากฏเป็นภาพผ่านจอทีวี ก่อนหน้านี้เขาได้สร้างนวนิยายแนวลึกลับสยองขวัญ โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับผ้าทอ
และสร้างความฮือฮามาแล้วเรื่องหนึ่ง นั่นคือ ‘สาปภูษา’
    

          ‘ทวิภพ’ บทประพันธ์ของ ‘ทมยันตี’ นับว่าเป็นนวนิยาย อมตะเรื่องหนึ่งของวงวรรณกรรมไทย ที่ยังคงติดตรึงอยู่ในใจ
ผู้อ่านมายาวนาน อีกทั้งยังได้รับความนิยมจนกระทั่งได้ถูกนำไปผลิตซ้ำผ่านสื่อต่าง ๆ มากมาย ทั้งภาพยนตร์ ละครโทรทัศน์
 และละครเวที ซึ่งแต่ละสื่อก็ได้รับการผลิตมากกว่าหนึ่งครั้ง

    เป็นที่ยอมรับกันว่าคู่ความขัดแย้งของเรื่องเล่าไทยคือคู่ระหว่าง 'เมียน้อย' กับ 'เมียหลวง'  ดังจะเห็นได้จากวรรณคดี
นิทานจักรๆวงศ์ๆ  ตลอดจนเนื้อเรื่องในการแสดงต่างๆทุกท้องถิ่น เช่น ลิเก ละครชาตรี หมอลำ ฯลฯ ลักษณะดังกล่าวนี้
ทำให้เรื่องเล่าไทยถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่ามีเนื้อหาที่คับแคบและไม่สร้างสรรค์

       ดอกแก้ว บทประพันธ์ของ ‘ส.อาสนจินดา’ นักแสดงยิ่งใหญ่ซึ่งล่วงลับไปหลายปีแล้ว บทประพันธ์ของท่านได้รับการสร้าง
เป็นละครโทรทัศน์และภาพยนตร์อยู่หลายครั้ง  จนชวนสงสัยว่ามีแนวคิดบางอย่างที่สื่อนัยต่อคนไทยและสังคมไทยบางประการ
 จึงทำให้กระบวนการสร้างและเสพวรรณกรรมเรื่องดอกแก้วคงอยู่คู่สังคมไทยมาช้านาน

       วนาลี นวนิยายของสราญจิตต์ เป็นเรื่องที่ติดตรึงใจนักอ่านชาวไทยมาเป็นเวลากว่า 50 ปี ดังจะเห็นได้จากมีการ
นำมาสร้างเป็นละครโทรทัศน์อยู่หลายครั้ง และแต่ละครั้งก็ได้รับความนิยมจากผู้ชมทุกครั้งไป  ที่เป็นเช่นนี้เพราะ
วนาลี เป็นนวนิยายที่ดำเนินเรื่องตามขนบนวนิยายไทยหลายประการ

          ดอกส้มสีทอง นวนิยายที่เป็นเสมือนภาคต่อของ มงกุฎดอกส้ม ผู้ประพันธ์นวนิยายทั้งสองเรื่องนี้ 
คือคุณถ่ายเถา สุจริตกุล ยอมรับว่าเรื่องมงกุฎดอกส้มได้รับแรงบันดาลใจจากวรรณกรรมจีนเรื่องหนึ่ง 
แต่ ‘ดอกส้มสีทอง’ เป็นนวนิยายที่สร้างสรรค์ขึ้นจากจินตนาการของเธอ