มองไทยในสื่อบันเทิง : ฐนธัช กองทอง
‘เรยา’ มายาคตินางเอกละครไทย
ดอกส้มสีทอง เป็นละครโทรทัศน์ที่สร้างประเด็นร้อนมากที่สุดเรื่องหนึ่งในวงการบันเทิงไทย เสียงวิพากษ์วิจารณ์
มักเป็นไปในทำนองว่าละครเรื่องนี้มีความไม่เหมาะสมอยู่หลายประการ โดยเฉพาะชี้ชวนให้เยาวชนเลียนแบบพฤติกรรม
อันไม่เหมาะสมของ เรยา นางเอกของเรื่อง
แต่กระแสวิพากษ์วิจารณ์ก็ยิ่งทำให้คนในสังคมสนใจละครเรื่องนี้มากยิ่งขึ้น เข้าตำรา ‘ยิ่งด่ายิ่งดัง’ คำตำหนิ
ติติงสารพัดกลับช่วยโหมกระพือให้คนที่ไม่ดูละครโทรทัศน์เรื่องนี้หันกลับมาดูและให้ความสนใจเป็นพิเศษ ก่อกระแสให้
ละครโด่งดังเพิ่มมากขึ้น ทั้งที่ละครเรื่องนี้ก็ไม่ได้มีเนื้อหาอะไรใหม่ นอกจากการแย่งผู้ชายของตัวละครฝ่ายหญิง ระหว่าง
หญิงผู้ได้ชื่อว่าเป็น ‘เมียหลวง’ ซึ่งมีสถานภาพทางสังคมสูงกว่า หากแต่แล้งไร้จิตวิญญาณเสรีเพราะถูกกรอบของจารีต
ทางสังคมขังครอบไว้ เป็นดั่งนางเอกที่จำยอมทุกสิ่งทุกอย่างที่ผ่านเข้ามาในชีวิต กับหญิงอีกคนหนึ่งซึ่งสถานภาพทาง
สังคมต่ำต้อยกว่ามาก หากแต่มีแรงกดดันทะเยอทะยานสูงยิ่งเพื่อปีนป่ายทำทุกอย่างให้ได้ผู้ชายคนนั้นมาครอง
เรยา คือตัวละครหญิงที่ได้ชื่อว่าใช้มารยาสาไถยร้อยแปดเพื่อแย่งชิงผู้ชายจากคนอื่นมา โดยวาดหวังว่าการได้
ครอบครองเรือนร่างและหัวใจของชายคนหนึ่งจะทำให้สถานภาพทางสังคมของตนสูงขึ้นและมั่นคงขึ้น
ดอกส้มสีทองจึงเป็นละครที่จำลองภาพชีวิตจริงของคนในสังคมที่มีความแตกต่างกันทางชนชั้น ตัวละครหญิงสองตัว
ในเรื่องคือคู่ตรงข้ามที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง สงครามแย่งชิง ‘ผู้ชาย’ ในละครเรื่องนี้จึงมีนัยสะท้อนให้เห็นถึง
ความเป็นจริงบางด้านของสังคมไทยอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ เพราะอย่าลืมว่า การเปลี่ยนผ่านชนชั้นของผู้หญิงไทยนับแต่
อดีตจนถึงปัจจุบันมีอยู่เพียงหนทางเดียวเท่านั้น คือการได้แต่งงานกับผู้ชายที่ร่ำรวย มีเกียรติยศชื่อเสียง มีรากฐาน
วงศ์ตระกูลดี เมื่อแต่งงานไปแล้ว ฝ่ายหญิงได้ใช้นามสกุลของฝ่ายชาย ทะเบียนสมรสจะเป็นเครื่องยืนยันว่าตนได้เปลี่ยน
ผ่านชนชั้นสำเร็จ
เรยาจึงไม่ใช่ตัวละครที่แปลกประหลาดพิสดารแต่อย่างใดเลย หากแต่เป็นตัวละครที่สืบขนบการประพันธ์ของเรื่อง
เล่าไทยมาแต่โบราณ ปรากฏตั้งแต่ในนิทานจักร ๆ วงศ์ ๆ จนถึงเรื่องเล่าในชีวิตจริงซึ่งอยู่ในถ้อยคำนินทาของชาวบ้าน
ร้านตลาดจำนวนมาก
เรยา หญิงสาวผู้แสนทะเยอทะยาน อยากจะเปลี่ยนสถานภาพของตนเพื่อไต่เต้าไปสู่ชีวิตที่ดีกว่า เธอกลับถูกตำหนิ
ติเตียนจากผู้คนในสังคมสารพัด ด้วยข้อหาว่าเธอเป็นตัวอย่างที่ไม่ดีในด้านพฤติกรรมทางเพศและประพฤติผิดศีลธรรม
หลายประการ ซึ่งถ้าหากพิจารณาด้วยใจที่เป็นธรรมแล้ว ละครเรื่องนี้น่าจะเป็นตัวอย่างที่ดีสำหรับ ‘ความจริง’
บางด้านของสังคมไทยด้วยซ้ำไป
(โปรดติดตามต่อในเล่ม)